Skip to content
Artwork for Vandaag in de Geschiedenis

Vandaag in de Geschiedenis

Coks Donders en H338

Tv-historicus Coks Donders praat je iedere maandag in een kwartiertje bij welke bizarre, bijzondere, vreselijke en fenomenale dingen er op die dag in de geschiedenis gebeurden.
📲 Volg me op Instagram: https://instagram.com/vandaagindegeschiedenispodcast

Play
  • 31 episodes
  • weekly
  • Avg 16 min
  • Dutch
Counted on this page — what you have heard stays on this device, so it is not something the list can be paged by.
  • S1 · E86
    Monday · 15 min

    #86. 26 oktober - Gilles de Rais: Blauwbaard, maarschalk en moordenaar

    Gilles de Rais behoort in de vijftiende eeuw tot de rijkste en machtigste edelen van Frankrijk. Hij vecht aan de zijde van Jeanne d’Arc, is aanwezig bij de kroning van Karel VII en wordt al jong benoemd tot maarschalk van Frankrijk. Elf jaar later staat hij terecht voor het ontvoeren, misbruiken en vermoorden van kinderen. Zijn proces in 1440 levert een van de donkerste dossiers uit de late middeleeuwen op, vol getuigenverklaringen, bekentenissen, beschuldigingen van magie en vragen over hoe betrouwbaar zo’n vijftiende-eeuws strafproces eigenlijk is. Later raakt Gilles de Rais ook verbonden aan het sprookje van Blauwbaard. 🎧 In deze aflevering van Vandaag in de Geschiedenis: hoe een gevierde Franse edelman uitgroeit tot een van de beruchtste figuren uit de middeleeuwse geschiedenis... en wat we daarvan werkelijk zeker weten.

  • S1 · E85
    October 19 · 16 min

    #85. 19 oktober - Hannibal: de grootste vijand van Rome

    Hannibal Barkas geldt als een van de beroemdste generaals uit de oudheid. Hij trekt met zijn leger vanuit Spanje over de Alpen Italië binnen, neemt oorlogsolifanten mee en brengt Rome bij Cannae een van de zwaarste nederlagen uit zijn geschiedenis toe. Toch weet hij Rome niet definitief te breken. Jaren later draait de situatie volledig om. De Romeinse bevelhebber Publius Cornelius Scipio brengt de oorlog naar Noord-Afrika en dwingt Hannibal terug naar Carthago. In 202 v.Chr. staan de twee tegenover elkaar bij Zama. 🎧 In deze aflevering van Vandaag in de Geschiedenis: hoe Hannibal uitgroeit tot Rome’s grootste nachtmerrie, waarom zelfs zijn beroemdste overwinningen niet genoeg blijken en hoe zijn laatste grote veldslag de machtsverhoudingen rond de Middellandse Zee voorgoed verandert.

  • S1 · E84
    October 12 · 16 min

    #84. 12 oktober - Babylon: het einde van een wereldrijk

    Babylon is in de zesde eeuw voor Christus een van de indrukwekkendste steden ter wereld. Onder Nebukadnezar II groeit het uit tot het centrum van een machtig rijk. Maar na zijn dood begint de politieke situatie te schuiven. Onder koning Nabonidus ontstaan spanningen, terwijl in het oosten een nieuwe grootmacht opkomt: het Perzische Rijk van Cyrus de Grote. Op 12 oktober 539 v.Chr. valt Babylon vrijwel zonder gevecht in Perzische handen. 🎧 In deze aflevering van Vandaag in de Geschiedenis gaan we in op de ondergang van dit gigantische wereldrijk.

  • S1 · E83
    October 5 · 16 min

    #83. 5 oktober - James Bond verovert het witte doek

    Op 5 oktober 1962 gaat in Londen Dr. No in première: de eerste film uit wat zal uitgroeien tot de officiële James Bondreeks. Maar Bond begint al bijna tien jaar eerder, aan de schrijftafel van Ian Fleming. Zijn geheime agent 007 is gevormd door Flemings oorlogservaringen, zijn liefde voor luxe en avontuur én het veranderende zelfbeeld van Groot-Brittannië na de Tweede Wereldoorlog. Met Sean Connery krijgt Bond op het witte doek een nieuwe vorm: eleganter, gevaarlijker en uiteindelijk veel groter dan Fleming ooit had kunnen voorzien. In deze aflevering van Vandaag in de Geschiedenis: hoe Dr. No het begin wordt van een filmreeks die zich al meer dan zestig jaar telkens opnieuw weet uit te vinden.

  • S1 · E82
    September 28 · 16 min

    #82. 28 september - Willem de Veroveraar en de beroemdste veldslag uit de Britse geschiedenis

    In 1066 sterft de Engelse koning Edward de Belijder zonder kinderen. Meteen ontstaat de vraag wie hem moet opvolgen. De machtige Engelse edelman Harold Godwinson wordt tot koning gekroond. Maar aan de overkant van het Kanaal vindt Willem, hertog van Normandië, dat de Engelse kroon aan hém is beloofd. Wanneer Willem op 28 september 1066 met zijn leger in Engeland landt, begint een strijd die niet alleen bepaalt wie koning wordt, maar die Engeland voorgoed zal veranderen.

  • S1 · E81
    September 21 · 15 min

    #81. 21 september - De geboorte van communistisch China

    In september 1949 is de Chinese Burgeroorlog nog niet helemaal voorbij, maar de machtsverhoudingen zijn gekanteld. Op 21 september begint in Beijing de politieke conferentie waarin Mao Zedong en zijn bondgenoten de nieuwe Chinese staat vormgeven. Hoe kwamen de communisten zo ver? Welke rol speelden Chiang Kai-shek, de Lange Mars en de oorlog tegen Japan? En waarom vormt 1949 nog altijd een breuklijn in de Chinese geschiedenis? 🎧 In deze aflevering van Vandaag in de Geschiedenis: de geboorte van communistisch China.

  • S1 · E80
    September 14 · 15 min

    #80. 14 september - Johan van Oldenbarnevelt en de strijd om de Republiek

    Johan van Oldenbarnevelt helpt de jonge Republiek der Nederlanden jarenlang overeind te houden. Hij werkt nauw samen met prins Maurits, speelt een grote rol bij de VOC en het Twaalfjarig Bestand en groeit uit tot een van de machtigste bestuurders van zijn tijd. Maar juist met Maurits raakt hij uiteindelijk verwikkeld in een vernietigende strijd over macht, geloof en de vraag wie er in de Republiek eigenlijk het laatste woord heeft. In 1619 eindigt die strijd op het schavot. 🎧 In deze aflevering van Vandaag in de Geschiedenis duiken we in het leven van een van de grootste staatsmannen uit onze geschiedenis.

  • S1 · E79
    September 7 · 15 min

    #79. 7 september - Napoleon en de Slag bij Borodino

    Napoleon trekt in 1812 Rusland binnen met een gigantisch leger en verwacht uiteindelijk één beslissende veldslag. Die krijgt hij bij Borodino. De Fransen winnen het slagveld en Napoleon marcheert daarna zelfs Moskou binnen. Toch wordt juist deze overwinning het begin van een catastrofe. Hoe kan een leger een slag winnen en toch de hele veldtocht verliezen?

  • S1 · E78
    August 31 · 15 min

    #78. 31 augustus - Jack the Ripper slaat voor het eerst toe

    Iedereen kent Jack the Ripper. Maar wie hij werkelijk was? Op 31 augustus 1888 wordt Mary Ann Nichols vermoord gevonden in Whitechapel. Haar dood wordt het begin van een reeks moorden die Londen in haar greep houdt en een onbekende dader verandert in een wereldwijd beruchte naam. In deze aflevering duiken we in het Victoriaanse Londen waarin Jack the Ripper kon toeslaan: de armoede van Whitechapel, de vrouwen die zijn slachtoffers werden, de worsteling van de politie en de enorme rol van de pers. Hoe ontstond de naam Jack the Ripper? Waarom kon hij toeslaan? En hoe kon een moordenaar zonder bekende identiteit uitgroeien tot een van de beroemdste figuren uit de misdaadgeschiedenis?

  • S1 · E77
    August 24 · 15 min

    #77. 24 augustus - De plundering van Rome

    Bijna 800 jaar lang was geen vijandelijk leger Rome binnengedrongen. Tot 24 augustus 410. Die dag trekken de Goten onder leiding van Alarik de Eeuwige Stad binnen en wordt Rome drie dagen lang geplunderd. Voor tijdgenoten is de schok enorm: hoe kan de stad die de wereld heeft veroverd nu zélf worden veroverd? Wat is er in 410 aan de hand? Wie is Alarik, waarom staat hij voor de poorten van Rome en waarom verandert deze plundering het beeld van Rome voorgoed? 🎧 In deze aflevering van Vandaag in de Geschiedenis reizen we naar de dag waarop de Eeuwige Stad ontdekte dat ook zij niet onaantastbaar was.

  • S1 · E76
    August 17 · 15 min

    #76. 17 augustus - Frederik de Grote: de oorlogvoerende fluitspeler

    Hij hield van filosofie, speelde fluit en correspondeerde met Voltaire. Tegelijkertijd was hij een briljant militair leider die van Pruisen een Europese grootmacht maakte. En dan was er ook nog zijn opmerkelijke bemoeienis met de aardappel. Op 17 augustus 1786 sterft Frederik de Grote. In deze aflevering duiken we in het leven van een koning vol tegenstrijdigheden: verlicht denker én absoluut vorst, intellectueel én krijgsheer. Hoe veranderde hij Pruisen en uiteindelijk Europa? En waarom noemen we 'De Grote'?

  • S1 · E74
    August 10 · 16 min

    #75. 10 augustus - De Beeldenstorm begint

    Op 10 augustus 1566 begint bij Steenvoorde een golf van vernielingen die de geschiedenis ingaat als de Beeldenstorm. Beelden worden van hun sokkels getrokken, altaren vernield en kerken beschadigd. Binnen korte tijd verspreidt de onrust zich door de Nederlanden. Maar waarom waren protestanten eigenlijk zo fel tegen katholieke beelden? Waarom kwamen duizenden mensen bijeen voor illegale hagenpreken? En waarom zag koning Filips II de vernielingen niet alleen als een aanval op het katholieke geloof, maar ook op zijn eigen gezag? In deze aflevering duiken we in de religieuze en politieke spanningen achter de Beeldenstorm. Over katholieken en calvinisten, vervolging en verzet, Filips II en Willem van Oranje. En over een zomer waarin zichtbaar werd hoe diep de Nederlanden inmiddels verdeeld waren.

  • S1 · E73
    August 2 · 16 min

    #74. 3 augustus - Columbus vertrekt naar het westen

    Op 3 augustus 1492 vertrekken de Santa María, de Pinta en de Niña vanuit Palos. Aan boord: Christoffel Columbus, overtuigd dat hij Azië kan bereiken door naar het westen te varen. Hij vergist zich. Niet omdat de aarde plat zou zijn – dat wisten geleerden in zijn tijd allang beter – maar omdat hij de afstand tot Azië ernstig onderschat. In plaats daarvan bereikt hij een werelddeel waarvan Europeanen het bestaan niet kenden. In deze aflevering vertel ik hoe Columbus op dit plan kwam, waarom juist de Spaanse kroon zijn expeditie financierde, hoe de reis verliep en waarom deze oversteek uitgroeide tot een van de grootste keerpunten uit de wereldgeschiedenis. Een verhaal over ambitie, zeevaart, handel, vergissingen en de ingrijpende gevolgen van het eerste blijvende contact tussen Europa en de Amerika's.

  • S1 · E73
    July 27 · 15 min

    #73. 27 juli - Oorlog zonder vrede: de Koreaanse Oorlog

    Op 27 juli 1953 wordt bij Panmunjom een wapenstilstand getekend die de gevechten in Korea stillegt. Maar vrede komt er niet. Er wordt geen vredesverdrag gesloten, Korea blijft verdeeld en de oorlog eindigt technisch gezien nooit echt. In deze aflevering gaan we terug naar het einde van de Tweede Wereldoorlog, wanneer Korea wordt bevrijd van Japanse overheersing maar vrijwel meteen wordt opgedeeld in een Sovjetzone in het noorden en een Amerikaanse zone in het zuiden. Wat bedoeld is als tijdelijke scheidslijn, groeit uit tot een harde grens tussen twee staten die allebei heel Korea claimen. Op 25 juni 1950 valt Noord-Korea het zuiden binnen. De Verenigde Staten grijpen in onder VN-vlag, China mengt zich later massaal in de strijd en Korea wordt een van de eerste plekken waar de Koude Oorlog bloedheet wordt. Een verhaal over deling, ideologie, buitenlandse macht, miljoenen slachtoffers en een stilte die nog steeds zwaar bewaakt wordt.

  • S1 · E72
    July 19 · 17 min

    #72. 20 juli - The Eagle has landed: de maanlanding

    Op 20 juli 1969 landt Apollo 11 op de maan. Voor het eerst bereiken mensen een ander hemellichaam. Maar de maanlanding begint niet pas bij Neil Armstrongs beroemde voetstap. Ze begint in de Koude Oorlog, waarin de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie strijden om macht, prestige en de toekomst. Na Spoetnik en Joeri Gagarin wil president John F. Kennedy dat Amerika vóór het einde van de jaren zestig een mens op de maan zet... en veilig terugbrengt naar de aarde. In deze aflevering gaan we naar Apollo 11: naar de Saturnus V-raket, Neil Armstrong, Buzz Aldrin en Michael Collins, de spannende landing van de Eagle, de eerste stap op het maanoppervlak en de wereld die live meekijkt. Een verhaal over ambitie, angst, techniek, propaganda en verwondering. Over een kleine voetstap in grijs stof en een reuzensprong die de mensheid voorgoed anders naar zichzelf laat kijken.

  • S1 · E71
    July 13 · 17 min

    #71. 13 juli - Julius Caesar: hij die te groot werd voor Rome

    Op 13 juli 100 v.Chr. wordt in Rome Gaius Julius Caesar geboren, volgens de traditionele datering. Een jongen uit een oude patricische familie, met een naam die later bijna groter wordt dan Rome zelf. Maar Caesar wordt niet geboren als onaantastbare machthebber. Hij groeit op in een Republiek die al begint te kraken. Rome is uitgegroeid tot een wereldmacht, maar haar politieke instellingen zijn gebouwd voor een kleinere stadstaat. Generaals worden machtiger, legers persoonlijker en de strijd tussen elite, volk en senaat steeds harder. In deze aflevering volgen we Caesar van zijn gevaarlijke jeugd in de tijd van Marius en Sulla naar zijn opkomst als politicus, generaal en schrijver. We gaan naar Gallië, naar de Rubicon, naar de burgeroorlog tegen Pompeius, naar Cleopatra in Egypte en uiteindelijk naar... de moord. Een verhaal over ambitie, afkomst, propaganda, oorlog en macht. Over een man die geboren wordt in een Republiek die bang is voor koningen en sterft omdat mensen vrezen dat hij er zelf één wil worden.

  • S1 · E70
    July 6 · 18 min

    #70. 6 juli - Frida Kahlo: de vrouw achter het icoon

    Op 6 juli 1907 wordt in Coyoacán, toen nog een dorpse plek aan de rand van Mexico-Stad, Magdalena Carmen Frida Kahlo y Calderón geboren. De wereld zal haar leren kennen als Frida Kahlo. Vandaag is Frida een icoon: bloemen in het haar, felle kleuren, grote sieraden en een blik die niemand ontwijkt. Maar achter dat herkenbare beeld zit een veel complexer leven. Frida groeit op in de Casa Azul, krijgt als kind polio, wil eigenlijk arts worden en raakt op haar achttiende zwaargewond bij een busongeluk dat haar lichaam voorgoed beschadigt. In deze aflevering: Frida Kahlo vóór en achter het icoon. Over Mexico, identiteit, Diego Rivera, politiek, liefde, lichamelijke pijn, zwangerschapsverlies, zelfportretten en de vraag waarom haar werk nog altijd zo dichtbij komt. Een verhaal over een kunstenaar die zichzelf niet mooier, gladder of makkelijker maakte... maar juist liet zien wat vaak verborgen blijft.

  • S1 · E69
    June 28 · 18 min

    #69. 29 juni - Het Paar van Weerdinge wordt gevonden

    Op 29 juni 1904 stuit veenarbeider Hilbrand Gringhuis tijdens het turfsteken in het Weerdingerveen op een bijzondere vondst: twee lichamen, donker en leerachtig, uitzonderlijk goed bewaard door het veen. Ze worden bekend als het Paar van Weerdinge. Lange tijd denkt men dat het om een man en een vrouw gaat, misschien zelfs een prehistorisch echtpaar. Maar later onderzoek maakt dat beeld ingewikkelder. In deze aflevering gaan we naar Drenthe, naar het veen, de ijzertijd en een vondst die steeds opnieuw anders is geïnterpreteerd. Hoe kan veen een lichaam bewaren? Wat vertellen veenlijken ons over een tijd zonder eigen geschreven bronnen? En wat zegt het over ons dat we in twee lichamen naast elkaar meteen liefde, straf, ritueel of geweld willen zien? Een verhaal over archeologie, nabijheid, onzekerheid en een verleden dat zich niet zomaar laat verklaren.

  • S1 · E68
    June 22 · 18 min

    #68. 22 juni - Galileo Galilei buigt voor Rome

    Op 22 juni 1633 moet Galileo Galilei in Rome zijn ideeën herroepen. De man die de telescoop op de hemel richtte, wordt door de Inquisitie gedwongen afstand te nemen van het idee dat de aarde om de zon draait. Maar de zaak-Galileo is ingewikkelder dan het bekende beeld van wetenschap tegenover geloof. Het conflict draait vooral om gezag: wie mag bepalen hoe de Bijbel wordt uitgelegd, hoeveel ruimte nieuwe waarnemingen krijgen en wanneer een wetenschappelijke theorie als waarheid mag worden verkondigd? In deze aflevering gaan we naar het zeventiende-eeuwse Italië. Naar Galileo’s telescoop, zijn waarnemingen van de maan, Jupiter, Venus en de zon, zijn beroemde boek over de twee wereldsystemen en het proces dat hem uiteindelijk tot herroeping dwingt. Een verhaal over nieuwsgierigheid, macht, bewijs, interpretatie... en een aarde die blijft draaien, ook als iemand wordt gedwongen iets anders te zeggen.

  • S1 · E67
    June 15 · 16 min

    #67. 15 juni - Magna Carta: middeleeuwse wereldgeschiedenis

    Op 15 juni 1215 bezegelt koning Jan zonder Land de Magna Carta, een document dat later zou uitgroeien tot een van de beroemdste teksten uit de geschiedenis. Maar in 1215 is het geen feestelijke geboorte van de democratie. Het is een noodoplossing in een politieke crisis. Jan heeft gebieden in Frankrijk verloren, zijn baronnen zwaar belast, ruzie gemaakt met de kerk en zoveel wantrouwen opgebouwd dat zijn edelen in opstand komen. In deze aflevering gaan we naar Runnymede, aan de oever van de Theems. Wie was Jan zonder Land? Waarom kwamen zijn baronnen tegen hem in opstand? Wat stond er eigenlijk in de Magna Carta? En hoe kon een middeleeuws document, bedoeld om een burgeroorlog te voorkomen, later uitgroeien tot symbool van rechtsstaat, vrijheid en machtsbegrenzing? Een verhaal over conflict, wantrouwen, macht — en het idee dat zelfs een koning niet boven de wet staat.

Showing 1–20 of 31 episodes