Didaskalia Joanny Bagrij

Joanna Bagrij

Didaskalia Joanny Bagrij to podcast o pisaniu książek prowadzony przez autorkę kryminałów (Oddech Śmierci, Pogranicznik), twórcę bloga Born to create dla początkujących pisarzy✍. Interesują Cię kwestie dotyczące pisania i wydawania powieści? Chcesz dowiedzieć się, jak przygotować propozycję wydawniczą i znaleźć wydawcę? A może trapi Cię, jak promować swoją twórczość i radzić sobie z problemami pisarskimi: brakiem weny czy negatywnymi recenzjami? Zajmiemy się również doskonaleniem warsztatu pisarskiego i poszukiwaniem pomysłów na książki. Zapraszam do słuchania! 📧j.bagrij@born-to-create.pl

Play

Open in

23 episodes
monthly
Avg 44 min
Polish

Episodes 23

Newest Oldest Longest

All20 Unplayed20 In progress0 Played0

Counted on this page — what you have heard stays on this device, so it is not something the list can be paged by.

Thursday · 44 min
58. Syndrom oszusta u pisarzy – jak sobie z nim radzić podczas pisania książki? #EmocjePisarza
Syndrom oszusta u pisarza to przekonanie, że brakuje nam umiejętności do pisania książki, pomimo dobrego poziomu warsztatu pisarskiego. Jest to błąd poznawczy, który często wynika z niskiej samooceny i braku umiejętności obiektywnej oceny swojej twórczości. Jakie są jeszcze jego objawy? Jak można sobie radzić z imposter syndrome? Czy można się z niego „wyleczyć” całkowicie? O tym wszystkim posłuchasz w pięćdziesiątym ósmym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #EmocjePisarza. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/syndrom-oszusta-u-pisarza/ Opisy książek: Goryczki: https://born-to-create.pl/goryczki/ Ślężnik: https://born-to-create.pl/sleznik/ Linki do powiązanych tematów: Kryzys twórczy i blokada pisarska: https://born-to-create.pl/kryzys-tworczy/ Syndrom pustej strony: https://born-to-create.pl/syndrom-pustej-kartki/ Talent pisarski: https://born-to-create.pl/talent-pisarski/ Wena twórcza: https://born-to-create.pl/wena-tworcza-i-krzywa-wydajnosci/ Cechy dobrego pisarza: https://born-to-create.pl/wena-tworcza-i-krzywa-wydajnosci/ Syndrom oszusta bardzo często pojawia się u pisarzy, ponieważ są to osoby wrażliwe, podatne na krytykę, zdanie i opinię innych. To przekonanie o braku odpowiednich umiejętności może wynikać z samej specyfiki pisania książki – umniejszania jej i traktowania tego jako dodatkowego zajęcia przez najbliższe otoczenie, nie traktowanie tego jak poważnej aktywności, istotnej dla autora. Sami pisarze też potrafią się zdołować, twierdząc, że pisanie to normalna umiejętność, uczona w szkole, więc większość ludzi umie i potrafi tworzyć zdania, opisywać wydarzenia, wymyślać historie. Ogólne przyczyny syndromu oszusta Dorastanie w rodzinie, w której sukces w szkole, zawodowy, sportowy jest wyznacznikiem wartości danej osoby. Dorastanie w „cieniu” rodzeństwa, które odnosiło sukcesy. Przypięcie miana „cudownego dziecka”. Obniżone poczucie własnej wartości. Nadmierny perfekcjonizm. Postawienie sobie wygórowanych oczekiwań. Brak celebrowania sukcesów Jakie są przyczyny syndromu oszusta u pisarzy? Brak obiektywizmu w ocenie własnej pracy Utożsamianie blokady pisarskiej z brakiem talentu Łączenie braku weny z beztalenciem Obawa przed krytyką Porównywanie się do innych pisarzy Traktowanie pisania jako zajęcia samotniczego Jak można poradzić sobie z syndromem oszusta podczas pisania książki? Rozpoznaj syndrom oszusta i zastosuj racjonalizację Skoncentruj się na swoich osiągnięciach Oceń obiektywnie swoje umiejętności pisarskie Przygotuj mapę pochwał Ciesz się ze swoich sukcesów Doceniaj się Zaakceptuj istnienie porażki Stawiaj sobie realne cele i punkty odniesienia Nie bądź dla siebie zbyt ostry lub zbyt ostra Przepracuj swoje emocje i skorzystaj z autorefleksji Zastanów się nad coachingiem lub mentoringiem pisarskim Podziel się swoimi wątpliwościami z najbliższymi Poszukaj pisarskich grup wsparcia Przemyśl udział w terapii Czy można całkowicie uporać się z syndromem pisarza? Można, trzeba tylko zmienić nastawienie i nie zamartwiać się za bardzo, gdy pojawią się wątpliwości pisarskie. Po prostu traktujemy je jak każdy inny problem do rozwiązania, okazję nauki czegoś nowego, rozwoju. Nie oznacza zaraz, że brakuje nam odpowiednich kompetencji pisarskich czy talentu. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się więcej o długości procesu pisania książki! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
October 24 · 31 min
57. Ile czasu zajmuje napisanie książki? Jak długo pisze się powieść? #WarsztatPisarski
Pisanie książki to proces wieloetapowy, złożony i długookresowy. Ale ile tak właściwie zajmuje napisanie własnej powieści? Ile czasu trzeba poświęcić na przeprowadzenie researchu, zbudowanie historii, opisanie jej, wprowadzenie niezbędnych poprawek? Czy warto ustawić sobie normę na liczbę stron dziennie, tygodniowo do pisania? O tym wszystkim posłuchasz w pięćdziesiątym siódmym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #WarsztatPisarski. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/ile-czasu-pisze-sie-ksiazke/ Polecajka książkowa: https://lubimyczytac.pl/ksiazka/5239754/dobra-samarytanka Linki do powiązanych tematów: Jak zaplanować książkę: https://born-to-create.pl/jak-dobrze-zaplanowac-ksiazke/ Jak przeprowadzić research książki: https://born-to-create.pl/research-do-ksiazki/ Kryzys twórczy i blokada pisarska: https://born-to-create.pl/kryzys-tworczy/ Syndrom pustej strony: https://born-to-create.pl/syndrom-pustej-kartki/ Pisanie książki składa się zasadniczo z poniższych 5 etapów, a czas, który na nie poświęcimy, będzie składać się na długość całego okresu powstawania powieści. Etap koncepcyjny – u niektórych pisarzy zajmuje najwięcej czasu, a inni wplatają go w codzienne czynności, rozmyślają o nowych pomysłach niejako przy okazji. Bez tego oczywiście nie da się ruszyć, chyba że łączymy tworzenie koncepcji, szkicu fabuły z zasadniczym pisaniem. Research – czas, który na niego poświęcimy, zależy od typu książki, materiałów źródłowych, dokładności gromadzenia materiałów źródłowych. Gdy wszystko opierasz o swoją wyobraźnię, skracasz czas na ten etap do minimum, ale gdy opierasz powieść o źródła historyczne, ten etap zajmie ci stosunkowo sporo. Właściwe pisanie – zależy od sprawności pisania, poziomu warsztatu, wykonanego wcześniej researchu, przygotowanego planu na książkę. Autokorekta – poprawa literówek, błędów logicznych, fabularnych. W moim odczuciu najkrótszy etap, jeśli wcześniej dopracujemy koncepcję i podczas etapu właściwego pisania będziemy zwracać uwagę na jakość naszego tekstu. Czas na blokady, przestoje, większe poprawki w fabule – gdy utkniemy lub za bardzo zaplątamy fabułę, wtedy musimy przeznaczyć dodatkowy czas na wprowadzenie poprawek, uspójnienie wszystkiego. I tu wiele będzie zależało od tego, jak szybko wyjdziemy z kryzysu pisarskiego. Jakie czynniki wpływają na czas pisania książki? Rodzaj lub gatunek książki Długość książki, jej obszerność Motywacja do pisania Blokady twórcze, trudności pisarskie Poziom warsztatu językowego przekładający się na późniejszą ilość i czas na poprawki Koncentracja, uważność autora podczas pisania – czy na bieżąco wyłapuje luki fabularne i później nie musi ich poprawiać Problemy techniczne (np. z komputerem) Nasze samopoczucie, obciążenie psychiczne, inne obowiązki domowe Czy warto wyznaczać sobie normę? Ile stron dziennie pisze efektywny pisarz? Tu nie ma konkretnej i jednej odpowiedzi – wszystko zależy, jakim czasem dysponujesz, jaką masz motywację w tym dostępnym czasie, jak sprawnie piszesz. U mnie, przy pełnym etacie zawodowym, w tygodniu jestem w stanie napisać 1-2 strony A5 dziennie, a weekendy nawet do 8-10. Ale gdybym miała cały dzień na pisanie, to pewnie i z 10 dziennie byłabym w stanie pisać w tygodniu, a weekendy odpoczywać. To, ile czasu od startu do stopu zajmie napisanie książki, zależy głównie od naszej dostępności i możliwości psycho-fizycznych. Można mieć czas, a nie mieć przysłowiowej weny lub utknąć i wtedy cały proces się przesunie. Limity i normy też warto sobie wyznaczać, bo to wpływa i stresująco, ale i motywująco. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się więcej o długości procesu pisania książki! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
September 13 · 34 min
56. Klątwa wiedzy a pisanie – czym jest i jak jej unikać? #WarsztatPisarski
Klątwa wiedzy (ang. course of konwlegde) jest błędem poznawczym i powodem wielu problemów komunikacyjnych. Występuje również podczas pisania książek. Czy dokładnie jest i jak się objawia? Dlaczego jest niebezpieczna dla fabuły powieści? Jak jej unikać? O tym wszystkim posłuchasz w pięćdziesiątym szóstym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #WarsztatPisarski. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/klatwa-wiedzy/ Polecajka książkowa: https://lubimyczytac.pl/cykl/17791/nina-warwilow Linki do powiązanych tematów: Jak napisać autobiografię: https://born-to-create.pl/jak-napisac-ksiazke-o-swoim-zyciu-autobiografie/ Korekta autorska książki: https://born-to-create.pl/korekta-autorska/ Beta reading: https://born-to-create.pl/beta-reading/ Klątwa wiedzy polega na tym, że posiadając określoną wiedzę na dany temat, nie uświadamiamy sobie, że ktoś inny może jej nie posiadać. Jest to błąd poznawczy, który może prowadzić do nieporozumień, stosowania skrótów myślowych, posługiwania się zbyt technicznym językiem. W przypadku pisania ma dość spore znaczenie, ponieważ course of knowledge wpływa na to, jak czytelnik zrozumie i zinterpretuje Twój tekst. Skąd się bierze klątwa wiedzy? Z naturalnego procesu uczenia się i zapominania, że to, co wiemy, może być niedostępne dla innych osób. Z przeświadczenia, że opowiadamy o rzeczach oczywistych, powszechnie znanych. Z chęci kreowania się na eksperta, używania fachowego słownictwa. Klątwa wiedzy często też wynika po prostu ze stosowania skrótów myślowych i nieuświadamiania sobie, że nasi czytelnicy są dość zróżnicowaną grupą osób, o różnej wiedzy, doświadczeniu życiowym, wykształceniu, pochodzący z różnych kręgów kulturowych. Jak klątwa wiedzy może wpływać na pisanie książek? Czytelnik może nie mieć pełnego kontekstu, opisu miejsc, czasu, w którym dzieje się akcja powieści. Stosowana terminologia może być dla czytelnika niezrozumiała bądź trudna. Czytelnik może pogubić się w wątkach, które nie zostały dokładnie opisane lub zaprezentowane. Czytelnik może widzieć oczami wyobraźni zdecydowanie inny świat przedstawiony niż ten, który chciał wykreować autor. W najgorszym przypadku może dość do niezrozumienia sensu całej książki lub powieści. Jak poradzić sobie z klątwą wiedzy podczas pisania książki? Uświadom sobie, że coś takiego jak klątwa wiedzy istnieje i wpisz na swoją checklistę do autokorekty taki punkt jak sprawdzenie tekstu pod tym kątem. Postaraj się spojrzeć na swój tekst oczami czytelnika. Zastanów się, co może być niezrozumiałe. Proś o feedback i korzystaj z beta readingu. Przetestuj ocenę Twojego tekstu przez AI – podpytaj sztuczną inteligencję, jak „rozumie” Twoją książkę. Wyjaśniaj wszystkie trudne pojęcia. Dokładnie opisuj miejsca akcji, bohaterów. Wykonaj test babci i test wnuczka – czyli sprawdź, czy Twój tekst jest zrozumiały dla młodszego i starszego pokolenia. Klątwa wiedzy utrudnia zrozumienie tekstu. Ale łatwo można jej uniknąć, jeśli po prostu pomyślimy o czytelniku, zastanowimy się, jak może odebrać to, co napisaliśmy. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się więcej o unikaniu klątwy wiedzy podczas pisania! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
August 10 · 26 min
55. Czy i dlaczego warto napisać własną książkę? #zŻyciaPisarza
Zanim zaczniesz pisać książkę, mogą dopaść Cię wątpliwości – czy warto się za to zabierać? Cóż, pisanie nie jest łatwe, bo to długi i wieloetapowy proces, ale przynosi wiele korzyści. Dzięki niemu rozwijasz się, możesz wyżyć się kreatywnie, podzielić swoimi przeżyciami czy opiniami. A jeśli jesteś ekspertem, to możesz opakować swoją wiedzę w konkretny produkt. Jakie są inne powody, dla których warto napisać własną książkę? O tym wszystkim posłuchasz w pięćdziesiątym piątym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #zŻyciaPisarza. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/czy-warto-pisac-ksiazki-13-powodow/ Polecajka książkowa: https://lubimyczytac.pl/ksiazka/5238932/oddzial-d Linki do powiązanych tematów: Redakcja i korekta książki: https://born-to-create.pl/redakcja-i-korekta-ksiazki-porady-dla-pisarza/ Korekta autorska książki: https://born-to-create.pl/korekta-autorska/ Research podczas pisania książki: https://born-to-create.pl/research-do-ksiazki/ Jak przedstawić emocje w książce: https://born-to-create.pl/jak-przedstawic-emocje-w-ksiazce/ Pisząc książkę, możesz dać upust swojej wyobraźni i skonstruować świat przedstawiony, którym będziesz rządzić. Nie będzie tu miejsca na nudę, rutynę, szarości dnia codziennego. Sterujesz wszystkim, ćwicząc przy tym warsztat pisarski, ucząc się kreowania fabuły, sylwetek bohaterów, opisywania emocji, budowania napięcia. Stajesz się lepszym pisarzem, testujesz też różne techniki pisarskie. Pracujesz na sobą i się rozwijasz. Podczas pisania rozwijasz też swoją wiedzę, uczysz się przeprowadzać research, zbierać informacje. Stajesz się ekspertem w określonej dziedzinie, kwestii, którą chcesz opisać w swojej książce. Także nie tylko czytanie rozwija wiedzowo – pisanie też. Czasem będzie to wymagało sprawdzenia od Ciebie poprawności pisowni, a czasem weryfikacji określonych faktów, zdarzeń, liczb i zjawisk. Książka to także dobre narzędzie do dzielenia się przeżyciami, opiniami, tym, co myślisz o świecie. Nie musisz wyrażać swojego zdania otwarcie – mogą to robić za Ciebie bohaterowie. W ten sposób przepracowujesz swoje emocje i uczucia, mocne wydarzenia, które Cię spotkały, ale i wpływasz na życie innych ludzi. Nierzadko inspirujesz ich do działania – spełniania marzeń, podejmowania ryzyka, decyzji. Jeśli jesteś ekspertem i zastanawiasz się, czy napisać książkę pokazującą Twoją specjalizację, metodę, podejście do danego tematu, to przy okazji: Budujesz markę osobistą, Stajesz się rozpoznawalny, Docierasz do nowych klientów, Możesz pozyskać nowe współprace biznesowe, Tworzysz nowe źródło przychodów, Masz gotowy materiał szkoleniowy dla obecnych klientów. Jak widzisz, istnieje bardzo wiele powodów, dla których warto napisać własną książkę. Nie ma co rezygnować z marzeń, gdy zdarza się chwila załamania. Trzeba po prostu działać! Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się więcej o redakcji książki! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
July 12 · 33 min
54. Korekta autorska – jak wygląda praca z poprawkami redaktora i autokorekta? #zŻyciaPisarza
Korekta autorska to praca nad poprawkami redaktora, które naniósł na naszą książkę oraz proces autokorekty, samodzielnej weryfikacji naszego tekstu. Nie jest to etap przyjemny, ale konieczny, aby historia była spójna i dobrze się ją czytało. Jak wygląda proces korekty autorskiej z wydawnictwem? Kiedy i jak przeprowadzać autokorektę? Jak pracować samodzielnie z literówkami i lukami fabularnymi? O tym wszystkim posłuchasz w pięćdziesiątym czwartym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #zŻyciaPisarza. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/korekta-autorska/ Polecajka książkowa: https://lubimyczytac.pl/ksiazka/5026242/i-ze-ci-nie-odpuszcze Linki do powiązanych tematów: Redakcja i korekta książki: https://born-to-create.pl/redakcja-i-korekta-ksiazki-porady-dla-pisarza/ Beta reading: https://born-to-create.pl/beta-reading/ Propozycja wydawnicza: https://born-to-create.pl/propozycja-wydawnicza-jak-napisac-maila-do-wydawcy/ Korektę autorską można rozumieć jako: Proces przechodzenia przez poprawki redaktora, najczęściej w trybie śledzenia zmian, akceptację poprawek, odrzucanie, odnoszenie się do komentarzy, dodawanie swoich, Autokorektę na tekście jeszcze niewysłanym do wydawcy – wyłapywanie błędów językowych, stylistycznych, fabularnych. Jak wygląda proces korekty autorskiej realizowanej z wydawcą? Otrzymujesz dokument w trybie śledzenia zmian. Odnosisz się do zmian. Wszystkie swoje zmiany nanosisz również w trybie śledzenia zmian. Korekta zajmuje najczęściej 2-3 cykle poprawek. Podczas korekty najczęściej będziesz pracować na edytowalnym dokumencie (MS Word), znacznie rzadziej zdarza się praca na pliku PDF. Jak przeprowadzić autokorektę? Wprowadź nanoszenie poprawek na bieżąco (np. po napisaniu rozdziału), a także na sam koniec, już po napisaniu książki, zamknięciu fabuły. Do sprawdzania podchodź ze świeżą głową, oddziel proces pisania od sprawdzania. Zachowaj koncentrację. Korzystaj z narzędzi do wyłapywania literówek, możesz też używać AI (pamiętaj o właściwych promptach). Czytaj i poprawiaj tekst na głos. Zmień font (czcionkę), dzięki czemu Twój mózg będzie mniej podatny na zgadywanie, co było dalej w fabule książki. Postaw na beta-reading, osobistych recenzentów. Na jakie błędy zwracać uwagę? Na literówki, brak spójności fabularnej, weryfikację faktów, całą warstwę językową, bohaterów, opisy miejsc akcji, zbyt przydługie fragmenty zwalniające akcję, związki frazeologiczne, wyrażenia, pisownię dialogów. Generalnie im więcej rzeczy wyłapiesz samodzielnie, tym lepiej. Tekst zyska na jakości, a ty być może w ten sposób przekonasz wydawcę do zainteresowania się Twoją propozycją wydawniczą. Etap korekty autorskiej nie jest łatwy, ale jest niezbędny do poprawy tekstu przed oddaniem ich na ręce czytelników. Pracuj skrętnie nad tekstem i nie stresuj się za bardzo pokreśloną książką, którą otrzymasz od redaktora. Wspólnie pracujecie nad lepszą jakością Twojej powieści. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się więcej o redakcji książki! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
June 13 · 46 min
53. Redakcja i korekta książki – czym się różnią? Jak przejść przez ten etap wydania książki? #zŻyciaPisarza
Redakcja i korekta książki to jeden z końcowych etapów procesu wydawniczego. Jest to dość trudny krok dla pisarzy, ponieważ otrzymują swoje dzieło z masą poprawek, przez które trzeba przejść i je zaakceptować. Czym tak właściwie różni się redakcja od korekty powieści? Dlaczego autorzy ją źle znoszą? Jak poradzić sobie dobrze z weryfikacją językową i logiczną książki? O tym wszystkim posłuchasz w pięćdziesiątym trzecim odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #zŻyciaPisarza. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/redakcja-i-korekta-ksiazki-porady-dla-pisarza/ Polecajka książkowa: https://lubimyczytac.pl/cykl/379/maggie-o-dell https://lubimyczytac.pl/cykl/7663/ryder-creed Linki do powiązanych tematów: Beta reading: https://born-to-create.pl/beta-reading/ Self-publishing: https://born-to-create.pl/self-publishing/ Jak radzić sobie z krytyką: https://born-to-create.pl/jak-radzic-sobie-z-krytyka-ksiazki/ Jakie są różnice między redakcją a korektą książki? Redakcja książki polega na bardzo dokładnej analizie treści. Z jednej strony redaktor poprawia błędy językowe, stylistycznych, składniowe, a z drugiej czuwa na logiką i spójnością fabuły, chronologią. Przygląda się także słownictwu, sugeruje zmiany w charakterologii bohaterów, a także ocenia dzieło pod kątem grupy docelowej. Korekta powieści jest technicznym sprawdzeniu tekstu – wyłapaniu literówek, błędnej interpunkcji, czasem znalezieniu drobnych błędów logicznych, które się jeszcze ostały. Jeśli książka wydawana jest przez wydawnictwo, pisarz najczęściej współpracuje z redaktorem. Wspólnie przechodzą rozdział po rozdziale, zdanie po zdaniu. W przypadku korekty ten kontakt może być mniejszy, a wyłapanie literówek może odbywać się poza ingerencją pisarza. W przypadku self-publishingu to autor decyduje, czy korzysta z redakcji, korekty, czy obu tych działań. I w zależności od wybranej opcji współpracuje mocniej z redaktorem, korektorem lub obiema osobami. Dlaczego redakcja i korekta książki jest najczęściej trudnym etapem dla pisarza? Ponieważ autorzy: traktują powieść jak swoje „dziecko”, są z nią związani, nie mają zaufania do redaktorów i obawiają się, że ci chcą zniszczyć ich styl, są indywidualistami i nie lubią, kiedy ktoś im mówi, co mają robić, gdy ktoś wytyka im błędy, uważają się za osoby, które potrafią dobrze pisać, więc nie lubią, gdy podważa się ich kompetencje, nie potrafią podejść samokrytycznie do swojego tekstu, a więc i źle reagują na rady redaktorów, czytali swoją książkę już tyle razy, że nie widzą wskazanych błędów. Najważniejszym jednak powodem jest to, że nikt z nas nie lubi być ocenianym, a krytykę, szczególnie czegoś tak osobistego jak własnej książki, odbieramy jak krytykę nas – naszej osoby. Warto jednak pamiętać, że zadaniem redaktora jest podrasowanie tekstu, poprawa naszego dzieła, a nie ocenianie nas, autorów, i wytykanie błędów dla samego celu ich wytykania. Jak radzić sobie z redakcją książki? Pamiętaj, że każdy ma prawo popełniać błędy, a praca redaktora polega na ich wyłapaniu. Potraktuj redakcję jako okazję do nauki, doskonalenia warsztatu pisarskiego. Wypracuj własne sposoby radzenia sobie z krytyką. Bądź otwarty na feedback. Zdystansuj się do swojej książki. Przejdź przez redakcję jak najszybciej – nie odkładaj jej na później. Zaakceptuj zmiany w tekście i miej ten etap już za sobą. Warto również zadbać o przygotowanie książki do redakcji – popracować samodzielnie z tekstem, wyłapać jak najwięcej błędów, pochylić się nad linią fabularną. Ale nawet jeśli wydajesz książkę samodzielnie, nie rezygnuj z korekty. Dzieło warto dopracować, zanim trafi do czytelników. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się więcej o redakcji książki! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
May 12 · 53 min
52. Jak zostać pisarzem? Kto może rozpocząć karierę pisarską? #zŻyciaPisarza
Wiele osób marzy o tym, aby zostać pisarzem. Tworzenie historii i przelewanie ich na papier to doskonała „praca” dla osób twórczych. Jak zacząć taki „zawód” wykonywać? Nie ma jednej określonej ścieżki kariery, wytycznych co do studiów, kursów czy doświadczenia? Jak więc zostać pisarzem? Czy każdy może rozpocząć karierę pisarską? Jakimi wskazówkami się kierować, by rozwinąć się jako autor książek? O tym wszystkim posłuchasz w pięćdziesiątym drugim odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #zŻyciaPisarza. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/jak-zostac-pisarzem/ Polecajka książkowa: https://lubimyczytac.pl/ksiazka/4961648/porachunki-bezimiennej-pisarki, https://lubimyczytac.pl/ksiazka/4976064/literatura-to-niebezpieczny-biznes Linki do powiązanych tematów: Talent pisarski: https://born-to-create.pl/talent-pisarski/ Research podczas pisania książki: https://born-to-create.pl/research-do-ksiazki/ Cechy dobrego pisarza: https://born-to-create.pl/cechy-dobrego-pisarza/ Zabiegi i techniki narracyjne: https://born-to-create.pl/zabiegi-narracyjne/ Jak znaleźć czas na pisanie – metoda bambusowa: https://born-to-create.pl/jak-znalezc-czas-na-pisanie-ksiazki-bloga/ Metoda płatka śniegu: https://born-to-create.pl/metoda-platka-sniegu/ W mojej opinii pisarzem jest każdy, kto pracuje nad książką, czy to na etapie koncepcyjnym, czy już ją pisze. Nieważne, czy robi to dla siebie i pisze do szuflady, czy jest już wydawanym autorem. Liczy się sam fakt pisania, podejmowania aktywności twórczej. W związku z tym pisarzem może być każdy bez względu na wiek, doświadczenie, wykształcenie, obecnie wykonywany zawód. Moim zdaniem możemy też wyróżnić 5 typów pisarzy. Mamy: Pisarzy z powołania, którzy od zawsze chcieli pisać książki, Dziennikarzy, którzy rozwinęli się w kierunku pisarstwa, Naukowców, osoby posiadające konkretną wiedzę merytoryczną, którą dzielą się w książkach, Osoby, które przeżyły coś silnego, mocnego i teraz chcą się tym podzielić w książce. Celebrytów, blogerów, znane osoby, które traktują książkę jako kolejny „produkt”, element strategii marketingowej. Jakie wykształcenie powinien mieć pisarz? Generalnie nie trzeba ukończyć konkretnych studiów, aby pisać świetne książki. Jeśli zastanawiasz się nad kierunkiem, to: Filologia polska itp. na pewno rozwinie Cię pod kątem technicznym, językowym, Dziennikarstwo nauczy researchu oraz też będzie szlifowało warsztat pisarski, Ale każdy konkretny kierunek pozwoli Ci na zdobycie wykształcenia i dobrego zawodu, dzięki któremu z kolei zyskasz dobrą pracę i stabilizację finansową. By zostać pisarzem, nie trzeba też ukończyć specjalnych kursów, choć oczywiście są one pomocne, bo rozwijają warsztat pisarski. Można skorzystać także z konsultacji, mentoringu czy coachingu, czy sięgać po książki o pisaniu. Upewnij się tylko, że dany zakres materiału jest dla Ciebie interesujący, zanim kupisz daną pozycję lub zapłacisz za udział w kursie. Podobnie upewnij się, że coach odpowiada Ci osobowościowo. Najważniejsze wskazówki, które pomogą Ci zostać pisarzem: Dużo czytaj i analizuj to, co czytasz, Zapisuj pomysły, wracaj do nich, analizuj je, Ćwicz swój warsztat pisarski, Pisz regularnie, trenuj pisanie, rozpisz się, Sięgaj po książki o pisaniu, ale ogólnie, nie tylko książek, Testuj różne metody pisania, Bądź otwarty na feedback, Wypracuj sobie swój sposób na radzenie sobie z krytyką, Rozwiązuj problemy na bieżąco, Poszukaj grup pisarskich, Słuchaj podcastów o pisaniu książek. Jeśli chcesz zostać pisarzem, nastaw się, że nie będzie to droga prosta. Praca nad książką wymaga wytrwałości, a samo zaistnienie na rynku książki wymaga często cierpliwości i oczekiwania na odpowiedź wydawcy. Pisarzem jednak zostajesz już w momencie rozpoczęcia pracy nad książką, a następnie możesz dalej rozwijać się pisarsko. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się więcej o ścieżce pisarskiej! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
April 13 · 42 min
51. Serie książek czy jednotomówki – co łatwiej napisać i co lepiej się czyta? Cykl #WarsztatPisarski
Pisanie serii książek ma nieco inną specyfikę niż pisanie tzw. jednotomówek, czyli powieści zamykających się z fabułą w jednym tomie. Co jest łatwiejsze do przygotowania? Jakie plusy i minusy mają standalone novels, a jakie cykle książek? Co preferują czytelnicy i kiedy tak naprawdę warto zdecydować się na napisanie własnej sagi? O tym wszystkim posłuchasz w pięćdziesiątym pierwszym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #WarsztatPisarski. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/seria-ksiazek-czy-pojedyncze-powiesci/ Polecajka książkowa: https://lubimyczytac.pl/cykl/54414/w-swietle-nocy, https://lubimyczytac.pl/cykl/22846/post-scriptum Linki do powiązanych tematów: Mapy myśli: https://born-to-create.pl/mapa-mysli-a-pisanie/ Cykl książek to nic innego jak kilka powieści powiązanych ze sobą np. bohaterem, miejscem akcji, wspólnym motywem, wątkiem przewodnim. Od jednotomówek, czyli pojedynczych powieści, różni je to, że historię opowiadamy na przestrzeni kilku tomów, mając okazję do rozwoju osobowości bohaterów, pokazaniu ich zmiany, zaognienia konfliktu lub też skupieniu się na innych postaciach, które w pierwszej części były tymi pobocznymi. Pozostajemy w tym samym świecie, klimacie, sposobie prowadzenia narracji. W kontekście wielotomowych historii możesz spotkać się z pojęciami typu cykl, saga, seria. Ja je stosuję zamiennie. Największe różnice w pisaniu powieści jednotomowych a serii książek polegają m.in. na: Konstruowaniu fabuły – w jednotomówkach historię zamykamy w jednej książce, a w seriach fabułę możemy ciągnąć przez wszystkie tomy, Planowaniu powieści – w seriach musisz pamiętać o zaglądaniu do swoich notatek, aby nie pomylić faktów z życia bohaterów, Rozwoju bohatera – cykle pozwalają na pokazanie przemiany postaci, jej wyzwań, motywacji do działania, Pracy, którą trzeba podjąć podczas pisania – w seriach masz już część elementów zbudowanych, np. bohaterów, miejsce akcji i nie musisz zabierać się za nie od nowa. Pisanie standalone novels daje dużą swobodę – każda książka to nowa historia, więc wszystko możesz zbudować od nowa. Nie musisz się także trzymać jednego gatunku i sposobu prowadzenia narracji – możesz testować różne rozwiązania. Ale musisz być na tyle kreatywny, aby kolejne jednotomówki nie były do siebie podobne i żebyś nie popadł w schematyczność. Serie z kolei dają możliwość poobcowania z bohaterem, pokazania go w pełnej krasie, wprowadzenia trudności w jego życiu i ukazania, jak sobie z nimi radzi. Możemy też korzystać z wypracowanych już zabiegów prezentowania historii, nawiązywać do wcześniejszych wątków, rozwijać je. Najlepsze jest jednak to, że spędzamy czas z ulubioną postacią. Cykle mają też oczywiście swoje wady – podczas pisania trzeba korzystać z notatek, być uważnym, żeby nie pomylić wcześniejszych faktów, no i trzeba z jednej strony być konsekwentnym w dopasowaniu książki do stylu serii, a z drugiej nie popaść w zbyt dużą rutynę i monotonię opowieści. Czy można przejść z pisania jednotomówek na pisanie cyklów? Tak. Możesz zaplanować sobie serię od postaw, a możesz też zmienić pojedynczą powieść w cykl. Zastanów się tylko, czy Twoja historia ma potencjał, żeby ją rozbudować na sagę, bohaterowie są na tyle ciekawi, że chcesz z nimi dalej przebywać, masz też niedomknięte wątki, które możesz w kolejnych częściach eksplorować i opisać. Pełną checklistę znajdziesz na moim blogu. Pisanie polega na eksperymentowaniu. Nie inaczej jest w przypadku rozpoczynania pracy nad serią książek. Zastanów się, czy Twoja historia ma do tego potencjał, czy jesteś gotowy obcować z jednym bohaterem przez dłuższy czas oraz czy masz pomysł na rozwój tej postaci. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się więcej o self-publishingu! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
March 12 · 52 min
50. Self-publishing – na czym polega i kiedy warto wydać książkę samodzielnie? Cykl #zŻyciaPisarza
Self-publishing (samopublikowanie) polega na wydaniu książki samodzielnie z pominięciem tradycyjnego wydawnictwa. Ma swoje plusy (większe zarobki) oraz minusy (autor staje się też wydawcą i managerem), ale z pewnością pomaga zaistnieć na rynku książki. Jakie są rodzaje self-publishingu? Z jakimi kosztami należy się liczyć? Kiedy warto wydać książkę samodzielnie? O tym wszystkim posłuchasz w pięćdziesiątym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #zŻyciaPisarza. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/self-publishing/ Polecajka książkowa: https://lubimyczytac.pl/ksiazka/5202972/piekna-brzydota Linki do powiązanych tematów: Jak zdobyć fundusze na wydanie książki: https://born-to-create.pl/jak-sfinansowac-wydanie-ksiazki/ Jak znaleźć recenzenta książki: https://born-to-create.pl/jak-znalezc-recenzenta-ksiazki/ Jak wydać książkę krok po kroku: https://born-to-create.pl/jak-wydac-ksiazke-krok-po-kroku/ Self-publishing to sposób na samodzielne wydawanie książki przez pisarza, który wchodzi wtedy w rolę managera, wydawcy i oczywiście twórcy. Mamy tu większą samodzielność i decyzyjność, ale przy okazji i większą odpowiedzialność finansową czy za doprowadzenie całego projektu do końca. Wyróżnia się różne rodzaje samopublikowania od czystego self-publishingu, po subsydiowane publikowanie, współpracę z wydawnictwami vanity czy druk na żądanie. Wydawanie książek we własnym zakresie ma swoje wady i zalety. Do plusów self-publishingu można zaliczyć niezależność decyzyjną, krótki czas wprowadzenia książki na rynek, większe przychody ze sprzedaży, swoboda w dysponowaniu prawami autorskimi. Minusy to z kolei konieczność poniesienia kosztów wydania, odpowiedzialność za wszystkie etapy procesu wydawniczego, poświęcanie czasu na prace organizacyjne, a nie pisanie, wchodzenie w rolę wydawcy i managera, zajmowanie się sprawami księgowymi i najczęściej konieczność założenia działalności gospodarczej. Problemem jest także niekorzystne postrzeganie self-publishingu i ocenianie autorów korzystających z tego modelu za grafomanów i pisarzy pozbawionych talentu. Proces self-publishingu przebiega następująco: Napisanie książki, dopracowanie tekstu, Wybór modelu selfpublishingowego, Analiza ofert wydawców, freelancerów, Zlecenie korekty, redakcji, składu, Przygotowanie okładki, Nadanie numeru ISBN, Zlecenie druku, przekonwertowanie książki na wersje elektroniczne, Nawiązanie współprac dystrybucyjnych, Promocja. Self-publishing nie jest tani – koszty wydania mogą wynieść nawet kilkanaście tysięcy złotych. Wiele zależy od tego, jaki będzie nakład, jak obszerna jest książka, czy sami realizujemy część etapów (np. przygotowujemy okładkę, działania promocyjne), czy decydujemy się tylko na wersję elektroniczną. Nie warto oszczędzać na korekcie i redakcji, bo sami – jako pisarze – nigdy nie sprawdzimy po sobie tak dokładnie tekstu, jak zrobi to doświadczony redaktor. Samopublikowanie ma wiele wad, ale i zalet, a sprawdza się przede wszystkim wtedy, gdy traktujemy książkę jako dodatkowy produkt, mamy już stałe grono odbiorców lub koniecznie chcemy zrealizować marzenie o wydaniu książki. Nie jest to jednak model dla każdego, bo wymaga sporego zaangażowania pisarza. Warto zawsze przemyśleć wszystkie za i przeciw, podliczyć koszty, zanim zdecydujemy się na ten model. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się więcej o self-publishingu! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
February 8 · 44 min
49. Syndrom pustej strony – skuteczne sposoby na jego przełamanie Cykl #zŻyciaPisarza
Trudność w rozpoczęciu pisania nowej książki, strony, zdania nazywa się syndromem pustej strony. Stan ten nie jest równoznaczny z brakiem weny czy kryzysem pisarskim. To bardziej chwilowa niemoc twórcza. Jakie są jej przyczyny? Jak można przezwyciężyć syndrom białej kartki? Kiedy lepiej sobie odpuścić i odpocząć? O tym wszystkim posłuchasz w czterdziestym dziewiątym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #zŻyciaPisarza. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/syndrom-pustej-kartki/ Plebiscyt Osobowość Roku: https://gazetawroclawska.pl/joanna-bagrij/pk/8458501 Polecajka książkowa: https://lubimyczytac.pl/ksiazka/4987930/zobacz-ptaka-opowiesci-po-drodze Linki do powiązanych tematów: Wena twórcza: https://born-to-create.pl/wena-tworcza-i-krzywa-wydajnosci/ Kryzys twórczy: https://born-to-create.pl/kryzys-tworczy/ Zmęczenie poznawcze: https://born-to-create.pl/10-sposobow-na-zmeczenie-podczas-pisania/ Jak zaplanować książkę: https://born-to-create.pl/jak-dobrze-zaplanowac-ksiazke/ https://born-to-create.pl/jak-radzic-sobie-z-krytyka-ksiazki/ Syndrom pustej kartki nie zawsze jest oznaką poważnego problemu. To raczej chwilowa niedyspozycja, brak motywacji do pisania, brak warunków czy chęci. W odróżnieniu od kryzysu pisarskiego można go zdecydowanie łatwiej pokonać, wdrażając skuteczne rozwiązania zapobiegawcze oraz doraźne metody. Nie jest również powiązany z weną twórczą, która po prostu ułatwia pisanie, pozwala wprowadzić się we flow pisarskie. Przyczynami syndromu pustej strony może być: Zmęczenie, choroba, zły nastrój, Bodźce zewnętrzne, które nie pozwalają nam się skupić – niewygodne miejsce do pisania, światło, hałas, Brak lub nadmiar pomysłów, Krytykowanie swojej twórczości, Nadmierny perfekcjonizm, Chęć poddawania się rozpraszaczom, Presja czasowa, zbyt napięty harmonogram pisania, Przeciążenie psychiczne, Brak motywacji do pisania, Brak celowości w pisaniu. Ważne, aby rozpoznać u siebie przyczynę syndromu białej kartki, by wdrożyć skuteczne rozwiązania. Czasem powodów tego stanu może być kilka. W takiej sytuacji najlepiej przetestować kilka metod. Jak zapobiegać syndromowi pustej strony? Wypracuj higienę pisania. Wysypiaj się. Odpoczywaj od pisania. Dobrze się odżywiaj. Podczas pisania nie przejmuj się krytyką. Przygotuj sobie plan książki. Uporządkuj sprawy osobiste. Znajdź work-life balance między pracą zawodową a pisaniem. Stawiaj sobie realne cele pisarskie. Wypracuj swoje sposoby raczenia sobie z krytyką. Znajdź niepisarskie hobby. Pisz w miarę regularnie, aby mieć nawyk pisania. Porozmawiaj z bliską osobą o gnębiącym Cię problemie. Gdy syndrom pustej strony dopadnie Cię podczas pisania, zastosuj rozwiązania doraźne: Zacznij pisać dowolny fragment tekstu – nie musisz zaczynać od początku, Pisz to, co masz w głowie, rozpisz się, Opanuj chęć sięgnięcia po rozpraszacze, Przespaceruj się, zmień otoczenie, Włącz ulubioną muzykę, Odłącz się od bodźców – wyłącz telefon, internet, Pisz na czas, Nie poddawaj się – spróbuj napisać cokolwiek, Nie dąż do perfekcji, Nie analizuj każdego zdania. Zrób sobie przerwę. Syndrom pustej strony zdarza się wszystkim pisarzom, nie tylko debiutantom. Trzeba po prostu zastanowić się nad tym, co nas stopuje, a następnie zastosować rozwiązania dopasowane do przyczyny problemu. Zaintrygowany? Konieczniewysłuchaj odcinka podcastu i poznaj skuteczne sposoby na syndrom białej kartki! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
January 12 · 44 min
48. Jak napisać opowiadanie? Wskazówki dot. pisania opowiadań twórczych Cykl #WasztatPisarski
Opowiadanie jest jedną z pierwszych dłuższych form wypowiedzi, której się uczymy już w szkole podstawowej. Dzięki niej nabywamy umiejętności językowe, ale stanowi też doskonały sposób rozwijania kreatywności. W tym celu część pisarzy przygotowuje opowiadania twórcze. Czym właściwie są? Z jakich elementów się składają i jak wygląda ich struktura? Jak krok po kroku je napisać? O tym wszystkim posłuchasz w czterdziestym ósmym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #WarsztatPisarski. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/jak-napisac-opowiadanie/ Linki do powiązanych tematów: Jak napisać książkę: https://born-to-create.pl/jak-napisac-ksiazke/ Jak zaplanować książkę: https://born-to-create.pl/jak-dobrze-zaplanowac-ksiazke/ Jak wymyślić tytuł książki: https://born-to-create.pl/jak-wymyslic-tytul-ksiazki/ Fabuła książki: https://born-to-create.pl/fabula-ksiazki/ Rodzaje narracji w powieściach: https://born-to-create.pl/rodzaje-narracji-w-kryminalach/ Jak stworzyć bohatera książki: https://born-to-create.pl/jak-stworzyc-bohatera-ksiazki/ Jak pisać dialogi w książce: https://born-to-create.pl/jak-pisac-dialogi-w-powiesci/ Retrospekcje w książce: https://born-to-create.pl/retrospekcje-w-ksiazce/ Jak napisać zakończenie książki: https://born-to-create.pl/jak-napisac-zakonczenie-ksiazki/ Zabiegi narracyjne w książkach: https://born-to-create.pl/zabiegi-narracyjne/ Beta reading: https://born-to-create.pl/beta-reading/ Talent pisarski: https://born-to-create.pl/talent-pisarski/ Opowiadanie to krótka forma literacka zaliczana do epiki, pisana prozą, w której najczęściej poruszamy 1 wątek, a fabuła jest prosta i nieskomplikowana. Wyróżniamy jego 2 rodzaje – opowiadanie odtwórcze (polega na opisaniu swoimi słowami dzieła innego autora, np. lektury) oraz twórcze (w którym samodzielnie i dowolnie kształtujemy świat przedstawiony). Te drugie warto wykorzystywać jako element treningowy w pracy pisarskiej, doskonaląc warsztat, testując różne gatunki literackie, ćwiczyć wytrwałość i motywację do pisania. Najczęściej opowiadanie składa się z następujących elementów: Tytułu, Fabuły, Bohaterów, Czasu i miejsca akcji, Dialogów, monologów, Zwrotów akcji, punktu kulminacyjnego, czasem puenty. Jeśli chodzi o strukturę i schemat opowiadania twórczego, to zawiera ono wstęp, rozwinięcie i zakończenie, jest podzielone na akapity. We wstępie nakreślamy miejsce i czas akcji, przemycamy tajemnicę, zarzucamy haczyk na czytelnika. W rozwinięciu opowiadamy całą historię, budujemy napięcie, prowadzimy do punktu kulminacyjnego, podrzucamy zwroty akcji, a na końcu wszystko wyjaśniamy. W zakończeniu możemy podrzucić myśl dla czytelnika, morał, zapowiedź zmian w życiu bohatera, informację o kolejnym opowiadaniu. Taka struktura pozwala na prowadzenie opowieści w sposób logiczny i spójny. Etapy pisania opowiadania Prace koncepcyjne nad fabułą, bohaterami, miejscem akcji Przygotowanie planu opowiadania Napisanie wstępu Przejście do rozwinięcia Napisanie zakończenia Redakcja i korekta treści Pisząc opowiadanie, pamiętaj, aby skoncentrować się na jednym wątku, nie tworzyć opisów, które nic nie wnoszą do akcji i zadbać o spójność osobowościową bohaterów. Ważne jest także, aby dialogi wprowadzać naturalnie, pilnować chronologii, zrezygnować z niepotrzebnych dygresji. Gdy chcesz zdynamizować akcję, twórz proste zdania nasycone czasownikami, a jeśli pragniesz oddać piękno przyrody – postaw na epitety. Nie każdy pisarz pisze opowiadania, nie każdy od nich zaczynał. Stanowią jednak doskonałe narzędzie do trenowania warsztatu pisarskiego, a i na początku kariery pomogą zbudować grono czytelników. Zaintrygowany? Konieczniewysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się, jak napisać doskonałe opowiadanietwórcze! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
Dec 2, 2025 · 1 hr 2 min
47. Beta reading – na czym polega i kiedy pisarz potrzebuje beta readera? Cykl #zŻyciaPisarza
Beta reading to proces pierwszej oceny książki, tuż po jej ukończeniu, a jeszcze przed wysłaniem propozycji wydawniczej do wydawnictw. Jego celem jest wyłapanie niespójności, dziur fabularnych, naniesienie poprawek, dzięki którym powieść stanie się lepsza. Kto może być beta czytelnikiem? Kiedy i dlaczego warto skorzystać z beta readingu? Jak przebiega cały proces i na jakie elementy współpracy z beta readerami zwrócić uwagę? O tym wszystkim posłuchasz w czterdziestym siódmym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #zŻyciaPisarza. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/beta-reading/ Linki do powiązanych tematów: Jak realizować postanowienia noworoczne: https://born-to-create.pl/postanowienia-noworoczne-szablony/ Propozycja wydawnicza: https://born-to-create.pl/propozycja-wydawnicza-jak-napisac-maila-do-wydawcy/ Jak radzić sobie z krytyką literacką: https://born-to-create.pl/jak-radzic-sobie-z-krytyka-ksiazki/ Beta readerzy to osoby, które jako pierwsze przeczytają Twoją książkę. To tacy testerzy Twojej twórczości – ocenią powieść, powiedzą, czy jest interesująca, czy fabuła spina się w całość, wszystkie wątki są logicznie powiązane, a bohaterowie wzbudzają emocje. Dostaniesz także informacje o literówkach, błędach logicznych, a nawet merytorycznych. Beta czytelnikami najczęściej są początkujący pisarze, czytelnicy, a czasami profesjonaliści – redaktorzy, doświadczeni autorzy czy wydawcy. Oprócz beta readera jest także alpha reader – osoba, która uczestniczy w procesie pisarskim jeszcze na etapie koncepcyjnym. Co robi beta reader? Przygotowuje ogólną recenzję książki. Ocenia bohaterów. Wyłapuje niespójności, zwraca uwagę na płynność fabuły i wartkości akcji. Ocenia dialogi. Zastanawia się, czy akcja i miejsce akcji są realistycznie opisane. Wypowiada się na temat zakończenia. Wyraża uczucia, emocje, które towarzyszyły mu podczas czytania książki. Czy każdy pisarz korzysta z beta readingu? Nie. Ale każdy powinien, ponieważ dzięki temu można wyłapać błędy, poprawić fabułę, popracować nad linią fabularną powieści. A to sprawa, że jakość propozycji wydawniczej i naszej historii będzie lepsza. Dodatkowo można doskonalić warsztat pisarski, uczyć się na własnych błędach i pracować nad elementami, które wymagają doszlifowania. W uproszczeniu proces beta readingu wygląda następująco: Znalezienie i wybór beta readerów, Uzgodnienie warunków współpracy, Przygotowanie książki do wysłania do beta czytelnika, Mentalne przygotowanie do recenzji książki, Praca z uwagami beta readera i wprowadzanie poprawek. Obecnie można również wykorzystać AI jako wsparcie w beta readingu. Tego typu narzędzia sprawdzają się głównie do oceny warstwy technicznej książki, nigdy nie zastąpią ludzkiej oceny emocji. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się, jak pracować z beta readerami, by cały proces był przyjemny i skuteczny! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
Nov 16, 2025 · 41 min
46. Fabuła książki – czym jest i jak ją ciekawie skonstruować? Cykl #WarsztatPisarski
Fabuła to serce książki – wyznacza ramy dla opowieści i buduje całą oś wydarzeń, połączonych związkami przyczynowo-skutkowymi. Warto się nad nią pochylić podczas rozpoczynania prac koncepcyjnych, aby ją dopracować. Jak nad nią pracować? Jakie są jej rodzaje i czym różni się od akcji powieści? O tym wszystkim posłuchasz w czterdziestym szóstym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #WarsztatPisarski. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/fabula-ksiazki/ Linki do powiązanych tematów: Akcja w książce: https://born-to-create.pl/akcja-w-ksiazce/ Jak dobrze zaplanować książkę - https://born-to-create.pl/jak-dobrze-zaplanowac-ksiazke/ Retrospekcje w książce - https://born-to-create.pl/retrospekcje-w-ksiazce/ Zabiegi narracyjne w książkach - https://born-to-create.pl/zabiegi-narracyjne/ Relacje między bohaterami w książce - https://born-to-create.pl/relacje-miedzy-bohaterami-w-ksiazce/ Fabuła powieści to sieć wydarzeń dziejących się w książce powiązanych związkami przyczyno-skutkowymi. Składa się z akcji, czyli obecnej linii czasowej książki, tzw. książkowej teraźniejszości, oraz z opisu wydarzeń, które doprowadziły do historii toczącej się w powieści. Obejmuje zatem retrospekcje oraz techniki narracyjne, które ukazują motywacje bohaterów i to, dlaczego wszystko dzieje się obecnie tak, a nie inaczej. Rodzaje fabuły dzielimy wg 3 podstawowych kryteriów: Liczbę wątków (fabuła jednowątkowa a wielowątkowa), Powiązanie między wątkami (fabuła równoległa, epizodyczna, retrospektywna i liniowa), Sposób domknięcia kompozycji (fabuła otwarta a zamknięta). Warto je znać i testować różne kompozycje fabularne, dopasowywać do swojego pomysłu i koncepcji na książkę. Oprócz tego podczas tworzenia fabuły warto wziąć pod uwagę 12 poniższych wskazówek: Rozpoczęcie prac od stworzenia szkicu akcji, Obudowanie akcji retrospekcjami, Przemyślenie sposobu prezentacji retrospekcji w książce, Rozpisanie sobie wszystkich wątków, Ograniczenie liczby otwartych wątków, Rozwijanie relacji między bohaterami, Wprowadzanie plot twistów, Uwzględnianie mikronapięć, Dozowanie informacji przekazywanych czytelnikowi, Zbudowanie przestrzeni, w której czytelnik złapie oddech, tonowania akcji, Wykorzystywanie różnych zabiegów narracyjnych, Weryfikacja logiki przyczynowo-skutkowej powieści. Fabuła jest istotnym elementem książki i często pracujemy z nią intuicyjnie. Warto jednak znać jej rodzaje i techniki ubarwienia warstwy fabularnej, co pomaga w stworzeniu jeszcze lepszej opowieści. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się, jak wprowadzać retrospekcje w powieści! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
Oct 11, 2025 · 55 min
45. Relacje między bohaterami w książce – jak budować napięcie w powieści? Cykl #WarsztatPisarski
Relacje między bohaterami książki są czymś naturalnym – pokazują, w jakich więziach społecznych funkcjonują postaci, wpływają na fabułę i na samych bohaterów. Czasem stają się centralnym punktem historii, a w niektórych przypadkach ubarwiają akcję. Jakie rodzaje więzi między bohaterami warto uwzględnić w powieści? Jak i dlaczego warto je zaprojektować? W jaki sposób budować napięcie, intymność czy zaufanie? O tym wszystkim posłuchasz w czterdziestym piątym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #WarsztatPisarski. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/relacje-miedzy-bohaterami-w-ksiazce/ Linki do powiązanych tematów: Jak dobrze zaplanować książkę - https://born-to-create.pl/jak-dobrze-zaplanowac-ksiazke/ Jak stworzyć bohatera książki - https://born-to-create.pl/jak-stworzyc-bohatera-ksiazki/ Mapa myśli w pisaniu książki - https://born-to-create.pl/mapa-mysli-a-pisanie/ Retrospekcje w książce - https://born-to-create.pl/retrospekcje-w-ksiazce/ Relacje między bohaterami w książkach mają dość istotne znaczenie. Wpływają m.in. na przebieg fabuły, mogą celowo spowolnić akcję, pokazać przemianę i sposób zachowania bohaterów, a także nasycają opowieść emocjami i uczuciami. Istnieje kilka podstawowych rodzajów więzi społecznych przedstawianych w powieściach: romantyczne, rodzinne, przyjacielskie, zawodowe, antagonistyczne. W swojej opowieści pochyl się nad tymi, które będą miały znaczenie dla fabuły powieści, ale też przedstawią w sposób interesujący bohatera i otaczający go świat społeczny. Więzi między bohaterami powieści warto zaprojektować, korzystając z podejścia charakters’ relationship arc. Mówi ona o tym, że każda relacja powinna zmierzać w jakimś kierunku, pokazywać ewolucję, zmianę. Klasycznie mamy 4 rodzaje rozwoju relacji między bohaterami w książce: Pozytywna zmiana relacji, Stała, pozytywna relacja, Negatywna zmiana relacji, Stała negatywna relacja. Uwzględnienie dynamiki w relacji pomaga sprawić, że będzie ona ciekawsza dla czytelników. Można ją kształtować zgodnie z przebiegiem fabuły, dopasowując do przełomowych wydarzeń. Głównym czynnikiem, który wpływa na przemianę w relacji jest kłótnia. Może pogorszyć więź między bohaterami, ale jeśli zostanie dobrze rozwiązana, często wpływa także pozytywnie na samych bohaterów. Poza tym zmiany w relacji można wprowadzić poprzez m.in. nieoczekiwane wydarzenia, inne postaci, rodzinę, choroby, problemy techniczne, różnice osobowościowe. Jak ukazać relacje w książce? W tym celu warto skorzystać z poniższych zabiegów, stosując je umiejętnie: Dialogi Specyficzne słownictwo, język Mowa ciała i zachowania Wspólne przeżycia Coś, co ich łączy Coś, co ich dzieli Background relacji Różnice w zachowaniu w relacji i poza nią. Przy projektowaniu relacji jedynym z dylematów jest też to, czy korzystać ze stereotypowych więzi. To zależy od celu, który chcesz uzyskać. Gdy chcesz pokazać typową, negatywną relację między dzieckiem a rodzicem, warto sięgnąć po stereotypizacje. Ale gdy chcesz wprowadzić pewną inność, zaskoczenie, opisz dość nietypową, oryginalną więź między osobami, które zwykle w taki więzi nie wchodzą. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się, jak wprowadzać retrospekcje w powieści! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
Sep 10, 2025 · 1 hr
44. Zabiegi narracyjne w książkach – 22 techniki do wykorzystania w powieści Cykl #WarsztatPisarski
Zabiegi narracyjne to sposoby na urozmaicenie fabuły i przyciągnięcie uwagi czytelnika. Poprzez zgrabne techniki fabularne można wzbudzić jeszcze większe zainteresowanie, ale i podrasować swoją opowieść. Jakie są najpopularniejsze zabiegi? Kiedy i jak należy je stosować? Jakie techniki narracyjne wybrać do swojej książki? O tym wszystkim posłuchasz w czterdziestym czwartym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #WarsztatPisarski. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/zabiegi-narracyjne/ Linki do powiązanych tematów: Rodzaje narracji w powieściach - https://born-to-create.pl/rodzaje-narracji-w-kryminalach/ Jak napisać książkę o swoim życiu - https://born-to-create.pl/jak-napisac-ksiazke-o-swoim-zyciu-autobiografie/ Retrospekcje w książce - https://born-to-create.pl/retrospekcje-w-ksiazce/ Jak przedstawić emocje w książce - https://born-to-create.pl/jak-przedstawic-emocje-w-ksiazce/ Pisanie książek w wieku nastoletnim – poniżej link do pliku, gdzie możesz dodać swoje pytania: https://docs.google.com/spreadsheets/d/1iaHqWdqjrLWnoWWQ87LV0YSjWRXncmx9jZH8ElsfD1Q/edit?usp=sharing Zabiegi narracyjne nie są tym samym co rodzaje narracji. To po prostu sposoby i techniki na zaprezentowanie opowieści, dopięcie fabuły, podsunięcie rozwiązania czytelnikowi. Część z nich wywodzi się aż z antycznego dramatu i takich dzieł jak Iliada czy Odyseja, a inne pochodzą od XIX- czy XX-wiecznych pisarzy. Niektóre omawiamy na języku polskim podczas analizy lektur, a inne znasz doskonale z filmów, seriali lub współczesnej literatury. Na mojej liście znalazły się aż 22 zabiegi fabularne. Wyjaśniam, jak stosować takie techniki narracyjne jak: Cliffhanger Dygresja Fałszywy trop (ang. red herring) Retrospekcje Futurospekcje Slice of life (okruchy życia) Foreshadowing Author Surrogate (author avatar) – książkowe alter ego pisarza Hak narracyjny Zwrot akcji (plot twist) Narracja w narracji. Pisząc swoją powieść, już na etapie konstruowania fabuły, tworzenia pomysłu na książkę, przemyśl, jak chcesz snuć swoją opowieść. Już sam wybór rodzaju narracji (1- lub 3-osobowa) wpłynie na zabiegi narracyjne, które będziesz mógł zastosować w powieści. Nie skupiaj się też na tym, aby umieścić jak najwięcej technik fabularnych. Wybierz po prostu te, które pasują i pobudzą uwagę czytelnika. Nie bój się także eksperymentować i tworzyć swoje własne sposoby na zaprezentowanie akcji, bohaterów, głównych wątków swojej powieści. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się, jak wprowadzać retrospekcje w powieści! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
Aug 16, 2025 · 56 min
43. Porady dla początkujących pisarzy – 42 pomocne wskazówki dla debiutantów Cykl #zŻyciaPisarza
Rozpoczęcie pisania książki nie jest łatwe – proces jest skomplikowany, a na poszczególnych etapach pojawiają się nowe wątpliwości. Abyś mógł lub mogła je szybko przełamać, przygotowałam dla Ciebie 42 porady dla początkujących pisarzy. Jak wypracować rutynę pisarską i doskonalić swój warsztat? Na co zwrócić uwagę podczas konstruowania fabuły? Jak nastawić się do wydania książki? O tym wszystkim posłuchasz w czterdziestym trzecim odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #zŻyciaPisarza. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/porady-dla-poczatkujacych-pisarzy/. Linki do powiązanych tematów: Jak zaplanować książkę: https://born-to-create.pl/jak-dobrze-zaplanowac-ksiazke/ Mapa myśli podczas pisania: https://born-to-create.pl/mapa-mysli-a-pisanie/ Jak znaleźć czas na pisanie: https://born-to-create.pl/jak-znalezc-czas-na-pisanie-ksiazki-bloga/ Metoda płatka śniegu: https://born-to-create.pl/metoda-platka-sniegu/ Jak radzić sobie z krytyką: https://born-to-create.pl/jak-radzic-sobie-z-krytyka-ksiazki/ Research podczas pisania książki: https://born-to-create.pl/research-do-ksiazki/ Sposoby na zmęczenie umysłowe: https://born-to-create.pl/10-sposobow-na-zmeczenie-podczas-pisania/ Jak wzbogacić zasób słownictwa: https://born-to-create.pl/jak-wzbogacic-zasob-slownictwa/ Techniki automotywacji: https://born-to-create.pl/automotywacja-skuteczne-techniki/ Proces pisania książki jest o tyle skomplikowany, bo trwa długo i nie jest jednorodny dla wszystkich. Każdy pisarz pracuje inaczej i zmaga się z nieco innymi trudnościami. Można je jednak pokonać, jeśli pisanie jest ważną dla nas sprawą. Aby pomóc Ci przełamać poszczególne chwile zwątpienia, przygotowałam właśnie 42 porady podzielone na 10 tematycznych sekcji. Dotyczą one: Wypracowania rutyny pisarskiej, Nastawienia i motywacji do pisania, Oceny i krytyki książek, Rozwijania kreatywności, Konstrukcji fabuły książki, Poprawy i wielokrotnej pracy nad własną książką, Stylu i języka, Doskonalenia warsztatu pisarskiego, Narzędzi i programów pisarskich, Wejścia na rynek książki. Oczywiście nie jest to skończona liczba porad i wraz z przechodzeniem na kolejne etapy pisania książki będą pojawiały się nowe trudności, zagwozdki oraz pytania, jak sprytnie poprowadzić fabułę. Powyższa lista to pewna baza wskazówek dla autorów dotykająca podstawowych procesu twórczego. Możliwe, że większość problemów Cię nie dotyczy, ale jeśli tak – przesłuchaj porad i przeskocz do odcinków o powiązanej tematyce, w których dogłębnie omawiam dany temat. Zwróć też uwagę na to, że dylematy pisarskie dot. różnych kwestii – i tych technicznych, ale również tych dot. radzenia sobie z krytyką, brakiem weny czy brakiem pomysłów. To proces bardzo osobisty i ciężko porównać go do innej pracy. Większość problemów już przeszłam, dlatego przygotowałam tak obszerny materiał z poradami dla początkujących pisarzy. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się, jak wprowadzać retrospekcje w powieści! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
Jul 12, 2025 · 46 min
42. Rozdziały w książce – jak je zacząć, kiedy zakończyć, ile stron powinny mieć? Cykl #WarsztatPisarski
Rozdziały w książce porządkują fabułę i opowiadaną historię. Dzięki nim czytelnikom łatwiej czyta się powieść, a autorom się ją pisze. Czy jest to element obowiązkowy? Ile stron powinien mieć rozdział idealny? Kiedy go zakończyć i jak rozpocząć nowy? O tym wszystkim posłuchasz w czterdziestym drugim odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #WarsztatPisarski. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/rozdzialy-w-ksiazce/ Linki do powiązanych tematów: Retrospekcje w książce - https://born-to-create.pl/retrospekcje-w-ksiazce/ Akcja w książce - https://born-to-create.pl/akcja-w-ksiazce/ Rozdziały w książce nie są elementem obowiązkowym, ale zdecydowanie ułatwiają zaprezentowanie całej historii. Porządkują książkową rzeczywistość i pozwalają na prezentowanie fabuły z punktu widzenia różnych bohaterów, stosowanie ciekawych zabiegów stylistycznych i korzystanie z różnych typów narracji. Poza tym pomagają także w: Wprowadzeniu retrospekcji, Przeskakiwaniu w czasie i przestrzeni, Przeniesieniu czytelnika do innego wątku, wydarzenia, Dawkowaniu informacji, ujawnianiu tajemnic lub ich ukrywaniu, Stopniowaniu napięcia i kontrolowaniu tempa akcji. Nie istnieją żadne ścisłe wytyczne dot. liczby rozdziałów w książkach ani ich długości. Wiele zależy od samej obszerności książki, gatunku, grupy docelowej, skomplikowania fabuły i oczywiście Twojego pomysłu na konstrukcję powieści. Patrząc na dane z amerykańskich blogów prezentujące przeciętne długości rozdziałów, można zauważyć, że najdłuższe są w powieściach fantasy i sci-fy (od 20 do nawet 32 stron), a najkrótsze w kryminałach, thrillerach (do 4 stron) i literaturze dziecięcej (ok. 4 strony). Takie statystyki nie są jednak żadnym wyznacznikiem, a jedynie pokazują pewien trend w obecnie już wydanych książkach. W przypadku tworzenia rozdziałów ważny jest również moment zakończenia i rozpoczęcia nowego. Robimy to wtedy, gdy chcemy wprowadzić dużą zmianę, np. zmienić wątek, miejsce lub czas rozgrywanej akcji, perspektywę narracyjną. Pochylić należy się także nad spójnością tytułowania rozdziałów, ich strukturą i ciekawych zabiegach ich rozpoczęcia i zakończenia. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się, jak wprowadzać retrospekcje w powieści! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
Jun 15, 2025 · 45 min
41. Jak wrócić do pisania książki po dłuższej przerwie? Cykl #zŻyciaPisarza
Przerwa w pisaniu książki albo twórczości jest czymś zupełnie normalnym. Czasem od pisania odciągają nas sprawy zawodowe, rodzinne, inne obowiązki. Niekiedy problem wynika z braku motywacji lub wątpliwości. Czy są jakieś plusy i minusy takiej przerwy pisarskiej? Jak wrócić do pisania po przerwie? I czy można takim przerwom zapobiegać? O tym wszystkim posłuchasz w czterdziestym pierwszym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #zŻyciaPisarza. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/jak-wrocic-do-pisania-po-dluzszej-przerwie/ Linki do powiązanych tematów: Kryzys twórczy - https://born-to-create.pl/kryzys-tworczy/ Talent pisarski - https://born-to-create.pl/talent-pisarski/ Ćwiczenia na wzbogacenie zasobu słownictwa - https://born-to-create.pl/jak-wzbogacic-zasob-slownictwa/ Emocje w książce - https://born-to-create.pl/jak-przedstawic-emocje-w-ksiazce/ Motywacja do pisania - https://born-to-create.pl/motywacja-do-pisania/ Przerwa w pisaniu książki jest czymś naturalnym. Czasem wynika z sytuacji od nas niezależnych, losowych, czasem podejmujemy świadomą decyzję, zmieniając priorytety w naszych planach. Są też 2 rodzaje takich przerw. Jedna polega na tym, że przerywamy pisanie rozpoczętej książki, a druga to przerwa w twórczości. Która z nich jest trudniejsza? Nie można na to pytanie odpowiedzieć jednoznacznie, ponieważ czasem ponowne wgryzienie się w fabułę jest trudniejsze, a czasem rozpisanie się po latach sprawia więcej trudności. Przerwa w pisaniu ma też swoje plusy, jak i minusy. Dzięki niej możemy znaleźć nowe inspiracje i pomysły na fabułę, zdystansować się do niej i przygotować jeszcze lepszą historię. Pomaga także przełamać kryzys pisarski, jeśli na przykład wynikał on ze zmęczenia i przeciążenia obowiązkami. Z drugiej strony mogą nasilić się nasze wątpliwości co do umiejętności pisarskich, talentu, może pojawić się też zniechęcenie co do pisania i kontynuowania kariery pisarskiej. Ciężej także jest się wgryźć w rozpoczętą historię. Bez względu na przyczyny przerwy w pisaniu, można ją pokonać i wrócić do kontynuowania powieści lub twórczości. Jak to zrobić? Na przykład stosując poniższych 11 wskazówek. Przeczytaj to, co już napisałeś. Zerknij do swoich notatek. Rozpisz sobie akcję na nowo. Nic na siłę – jeśli pomysł jest kiepski, pisz od nowa. Zastanów się, co odciąga Cię od pisania. Zaplanuj sobie czas na spokojny powrót do pisania. Wyznacz deadline powrotu do pisania i postaraj się go nie odkładać. Nie nakładaj na siebie zbyt dużej presji – rozpocznij pisanie na luzie i ze spokojem. Potrenuj pisanie, by złapać odpowiedni rytm. Odpowiednio się zmotywuj. Przegadaj temat z najbliższymi, coachem pisarskim. Przerwie w pisaniu można też zapobiegać, np. wdrażając odpowiednie techniki automotywacji, przygotowywać się do okresów, w których musimy poświęcić się innym obowiązkom, wdrażać nawyki i rutyny pisarskie. Wiele bowiem zależy od naszego nastawienia i podejścia do pisania. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się, jak wprowadzać retrospekcje w powieści! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
May 17, 2025 · 44 min
40. Retrospekcje w książce – jak wprowadzać flashbacki w powieści? Cykl #WarsztatPisarski
Retrospekcje w powieściach są ważną częścią fabuły – opowiadają o przeszłości bohaterów, nakreślają kontekst ich działań, motywów oraz czasami stanowią zarzewie wydarzeń w książkowej rzeczywistości. Jakie jeszcze spełniają funkcje? Jak wprowadzać flashbacki w powieści? Jak dobrze opisać wspomnienia i reminiscencje? O tym wszystkim posłuchasz w czterdziestym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #WarsztatPisarski. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/retrospekcje-w-ksiazce/. Linki do powiązanych tematów: Akcja w książce: https://born-to-create.pl/akcja-w-ksiazce/ Skąd wziąć fundusze na wydanie książki: https://born-to-create.pl/jak-sfinansowac-wydanie-ksiazki/ Ile zarabia pisarz: https://born-to-create.pl/wynagrodzenie-za-wydanie-ksiazki/ Retrospekcje to po prostu nawiązanie do wydarzeń, które miały miejsce przed teraźniejszością, główną osią czasu naszej książki. Mogą dotyczyć przeszłości bohaterów, nakreślać ich rys psychologiczny albo opowiadać o historii z przeszłości, w której znajdziemy m.in. rozwiązanie zagadki kryminalnej. Flashback możesz zastosować w swojej książce, aby: Spowolnić akcję, „rozciągnąć” fabułę, Nakreślić szerszy kontekst historii, wskazać, że obecny splot wydarzeń wynika ze zdarzeń z przeszłości, Opowiedzieć o przeszłości bohaterów, umotywować ich działania, Rozszerzyć książkową rzeczywistość. Dzięki retrospekcjom w powieści możesz np. Dawkować napięcie, prowadzić czytelnika przez przeszłość do rozwiązania zagadki kryminalnej, Zaprezentować przemianę bohaterów, ich walkę ze słabościami, Zachęcić czytelnika do zbudowania więzi emocjonalnej z bohaterami, Nakreślić szerszy kontekst historii. Wprowadzanie flashbacków musi być przemyślane i służyć jakiemuś celowi. Najlepiej wprowadzać je za pomocą bodźca, impulsu, którego bohater doświadcza i który wywołuje określone skojarzenia. Uważaj także, aby retrospekcje nie pojawiały się w samym środku gorącej akcji. Wyważ ich długość, nie skupiaj się w nich na zbytnich szczegółach, nie poruszaj w nich zbyt wielu wątków, aby nie zrobić w nich osobnej historii i nie odbiec za daleko od głównej linii czasu. Nie stosuj ich zbyt często, ale i też wyraźnie wskaż czytelnikowi, gdzie zaczyna się, a gdzie kończy retrospekcja. To są takie główne wskazówki związane z umieszczaniem flashbacków w powieści. Retrospekcje mogą stanowić także osobą oś czasu, przez co ukazują dokładnie przeszłość i wydarzenia mające znaczenie w teraźniejszości. Pamiętaj, aby dobrze taką strukturę przemyśleć, aby fabuła i cała książka nie straciła na dynamice. Flashbacki dopełniają opowieść, ale ich nadmierne stosowanie może spowolnić akcję. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się, jak wprowadzać retrospekcje w powieści! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.
Apr 14, 2025 · 38 min
39. Akcja w książce – czym jest i jak ją dynamizować? Cykl #WarsztatPisarski
Mówi się o tym, że dobre książki mają wartką i dynamiczną akcję. A co to tak właściwie znaczy? Czym akcja różni się od fabuły? Jak ją zaplanować i zdynamizować? Jakiego słownictwa używać i jak opisywać sceny, aby czytelnik przez nie płynął? O tym wszystkim posłuchasz w trzydziestym dziewiątym odcinku podcastu Didaskalia Joanny Bagrij z cyklu #WarsztatPisarski. Szczegóły również na blogu: https://born-to-create.pl/akcja-w-ksiazce/. Linki do powiązanych tematów: Jak zaplanować książkę: https://born-to-create.pl/jak-dobrze-zaplanowac-ksiazke/ Miejsce akcji powieści: https://born-to-create.pl/miejsce-akcji-powiesci-kryminalnej/ Akcja w książce to ciąg przyczynowo-skutkowych zdarzeń dziejących się w powieści „tu i teraz”. To główna linia czasowa, oś wydarzeń, w których uczestniczy czytelnik. Przedstawia bieżącą rzeczywistość i nie obejmuje wspominek, przemyśleń bohaterów ani reminiscencji. Jest częścią fabuły, która stanowi pojęcie szersze i obejmuje również narrację, opisy bohaterów, dialogi, opisy miejsc. Tworząc książkę, należy zadbać o spójność i równowagę wszystkich elementów, a sama akcja powinna logicznie prowadzić czytelnika przez układ wydarzeń. Dobrze poprowadzona akcja w książce wymaga planowania przebiegu wydarzeń, rozpisania sobie, co po czym i dlaczego następowało. Dodatkowo, by dobrze budować akcję książki, warto skorzystać z takich wskazówek jak: Konsekwencja wydarzeń i ich istotność dla całej historii, Kontekst i miejsce akcji, Prowadzenie czytelnika przez kolejne działania, Opisywanie akcji z perspektywy bohatera, Płynne przejścia między kolejnymi wydarzeniami akcji powieści, Zachowanie balansu pomiędzy akcją, dialogiem a narracją, Żonglowanie dynamiką akcji. Dynamizowanie akcji uzyskuje się także poprzez posługiwanie się odpowiednim językiem. Pamiętaj o: Unikaniu strony biernej, Tworzeniu prostych, krótkich i konkretnych zdań, Używaniu wyrażeń pasujących do kontekstu, działających od razu na wyobraźnię, Przygotowaniu plastycznych opisów. Książka nie powinna składać się z samych scen akcji, wprowadzaj również celowe spowolnienia, ale dobrze wybierz moment. Nie rozwlekaj sceny prowadzącej do punktu kulminacyjnego i usuwaj wszystkie zbędne opisy, gdy opowieść traci na dynamice i staje się mało konkretna. Zaintrygowany? Koniecznie wysłuchaj odcinka podcastu i dowiedz się, jak dynamizować akcję w powieści! Jeśli chciałbyś przedyskutować temat, zapraszam do kontaktu: j.bagrij@born-to-create.pl.

Showing 1–20 of 23 episodes